Tennis hấp dẫn bởi những màn đôi công tốc độ, chiến thuật biến hóa và hệ thống điểm số rất khác nhiều môn thể thao thông thường. Cách tính điểm Tennis thường khiến người mới bối rối khi tỷ số không tăng lần lượt 1, 2, 3 mà lại là 15, 30, 40 rồi game.
Tuy nhiên, chỉ cần hiểu rõ ba cấp độ gồm điểm, game và set, bạn sẽ nhanh chóng theo dõi được một trận đấu từ lúc giao bóng đầu tiên đến khi xác định người chiến thắng.
I. Cách tính điểm Tennis cơ bản được hiểu như thế nào?
Muốn hiểu cách tính điểm Tennis, trước tiên cần nắm cấu trúc của một trận đấu. Theo hệ thống tính điểm tiêu chuẩn, trận tennis được tổ chức theo thứ tự:
Point: Điểm nhỏ nhất sau mỗi pha bóng.
Game: Được tạo thành từ nhiều point.
Set: Được tạo thành từ nhiều game.
Match: Gồm các set và quyết định người thắng chung cuộc.
Có thể hình dung đơn giản:
Điểm → Game → Set → Trận đấu
Theo Liên đoàn Quần vợt Quốc tế ITF, điểm trong một game tiêu chuẩn được gọi lần lượt là Love, 15, 30 và 40. Khi hai bên cùng đạt 40-40, tỷ số được gọi là deuce và một tay vợt phải thắng cách biệt hai điểm liên tiếp để giành game.
Đây là phần nền tảng nhất của cách tính điểm Tennis và cũng là nguyên nhân khiến những người mới xem lần đầu thường ngạc nhiên: thắng một pha bóng đầu tiên không được tính là 1-0 mà trở thành 15-0.
II. Điểm số 0, 15, 30 và 40 trong tennis được tính ra sao?
Trong một game thông thường, cách tính điểm trong tennis được thể hiện như sau:
Chưa giành điểm nào: Love hoặc 0 điểm.
Thắng pha bóng đầu tiên: 15 điểm.
Thắng pha bóng thứ hai: 30 điểm.
Thắng pha bóng thứ ba: 40 điểm.
Thắng thêm điểm tiếp theo khi đối thủ chưa đạt 40: Giành game.
Ví dụ, tay vợt A lần lượt thắng ba pha bóng, trong khi tay vợt B chưa có điểm. Tỷ số sẽ lần lượt là:
15-0.
30-0.
40-0.
Nếu A tiếp tục thắng pha bóng tiếp theo, A thắng game đó.
Theo ITF, điểm của người giao bóng luôn được đọc trước. Vì thế, nếu người giao bóng có 30 điểm và người nhận giao bóng có 15 điểm, trọng tài sẽ đọc là 30-15.
Hiểu nguyên tắc này giúp cách tính điểm Tennis trở nên đơn giản hơn rất nhiều. Hãy nhớ rằng 15, 30 và 40 thực chất chỉ là tên gọi của ba mốc điểm đầu tiên trong game, không phải phép cộng số học thông thường.
III. Deuce và Advantage trong cách tính điểm Tennis là gì?
Đây là phần dễ khiến người mới nhầm lẫn nhất. Khi hai tay vợt cùng đạt ba điểm, tức tỷ số 40-40, trạng thái này được gọi là deuce.
Từ deuce, một người phải giành hai điểm liên tiếp mới thắng được game.
Advantage là gì?
Khi tỷ số đang deuce:
Người thắng điểm tiếp theo sẽ có Advantage, thường gọi tắt là lợi thế.
Nếu người đang có Advantage thắng thêm một điểm, người đó thắng game.
Nếu đối thủ thắng điểm tiếp theo, tỷ số quay trở lại deuce.
Ví dụ:
Hai bên đang 40-40: Deuce.
A thắng một điểm: Advantage A.
A thắng tiếp: A giành game.
Nhưng nếu:
Deuce.
A thắng một điểm: Advantage A.
B thắng điểm tiếp theo: Trở lại Deuce.
Theo quy tắc chính thức, một tay vợt hoặc một cặp đôi phải thắng cách biệt ít nhất hai điểm để giành một game tiêu chuẩn sau khi tỷ số đạt deuce.
Vì thế, về lý thuyết, một game có thể kéo dài rất lâu nếu hai bên liên tục giành điểm xen kẽ. Tennis không quan tâm bạn đã mệt đến mức nào; chưa tạo được cách biệt hai điểm thì game vẫn chưa chịu kết thúc.
IV. Cách tính điểm Tennis theo từng game trong một set
Sau khi hiểu điểm 15, 30, 40, bước tiếp theo là học cách tính điểm Tennis ở cấp độ set.
Thông thường, một tay vợt cần thắng ít nhất 6 game và phải hơn đối thủ ít nhất 2 game để giành một set.
Các tỷ số có thể kết thúc set gồm:
6-0.
6-1.
6-2.
6-3.
6-4.
7-5.
7-6 nếu set được quyết định bằng tie-break.
Nếu tỷ số là 5-5, set chưa kết thúc vì chưa bên nào hơn hai game. Khi đó:
Một bên thắng hai game liên tiếp sẽ thắng set 7-5.
Nếu mỗi bên thắng thêm một game và tỷ số thành 6-6, thông thường set bước vào tie-break, tùy thể thức của giải đấu.
Theo ITF, trong một tie-break set tiêu chuẩn, người chơi cần thắng sáu game với cách biệt tối thiểu hai game; khi tỷ số đạt 6-6, một tie-break được sử dụng để xác định người thắng set.
V. Tie-break trong tennis được tính điểm như thế nào?
Khác với game thông thường, tie-break không sử dụng các mốc 15, 30 và 40. Thay vào đó, điểm được đếm tuần tự:
4…
Người đầu tiên đạt ít nhất 7 điểm và dẫn trước đối thủ tối thiểu 2 điểm sẽ thắng tie-break.
Ví dụ:
7-3: Tie-break kết thúc.
7-5: Tie-break kết thúc.
7-6: Chưa kết thúc vì chỉ cách biệt một điểm.
8-6: Kết thúc.
9-7: Kết thúc.
12-10: Kết thúc.
Người thắng tie-break sẽ giành set với tỷ số 7-6. ITF xác nhận nếu tie-break đạt 6-6, trận đấu nhỏ này tiếp tục cho đến khi một bên tạo được cách biệt hai điểm, chẳng hạn 8-6, 9-7 hoặc 10-8.
Đây là chi tiết quan trọng trong cách tính điểm Tennis, bởi nhiều người mới tưởng rằng cứ đạt 7 điểm trước là tự động thắng. Không hẳn; nếu tỷ số là 7-6 thì vẫn phải đánh tiếp.
VI. Cách tính điểm Tennis trong đánh đôi có khác đánh đơn không?
Về nguyên tắc cơ bản, cách tính điểm Tennis trong đánh đôi vẫn có thể sử dụng hệ thống:
Love.
Game.
Set.
Match.
Tuy nhiên, một số giải đấu hoặc hệ thống thi đấu đôi sử dụng thể thức No-Ad scoring, nghĩa là khi tỷ số đạt 40-40, chỉ một điểm quyết định được đánh để xác định bên thắng game, thay vì phải tạo cách biệt hai điểm như game truyền thống.
Một số thể thức đánh đôi cũng sử dụng Match Tie-Break 10 điểm thay cho set thứ ba. Trong trường hợp này, bên đầu tiên đạt ít nhất 10 điểm và dẫn cách biệt tối thiểu hai điểm sẽ thắng trận. Các quy định này phụ thuộc vào từng giải và thể thức thi đấu cụ thể.
Đây cũng là điểm khác biệt đáng chú ý so với pickleball, môn thể thao có hệ thống tính điểm và quyền giao bóng riêng, dù cả hai đều sử dụng vợt và có thể thi đấu đơn hoặc đôi.
VII. Ví dụ cụ thể giúp người mới hiểu cách tính điểm Tennis
Giả sử A và B đang thi đấu một game, A là người giao bóng.
Trình tự diễn biến:
A thắng điểm đầu tiên: 15-0.
B thắng điểm tiếp theo: 15-15.
A thắng: 30-15.
B thắng: 30-30.
A thắng: 40-30.
B thắng: Deuce.
A thắng: Advantage A.
B thắng: Quay lại Deuce.
B thắng tiếp: Advantage B.
B thắng thêm lần nữa: B giành game.
Sau mỗi game, tỷ số game trong set được cập nhật. Ví dụ A dẫn B 3-2 nghĩa là A đã thắng ba game còn B thắng hai game trong set hiện tại.
Đây là cách đơn giản nhất để hiểu tính điểm tennis: đừng cố theo dõi đồng thời tất cả mọi cấp độ ngay từ đầu. Hãy tách riêng điểm trong game, số game trong set và số set trong trận.
VIII. Mẹo ghi nhớ cách tính điểm Tennis nhanh nhất
Người mới có thể nhớ cách tính điểm Tennis qua bốn nguyên tắc:
Trong game: 0 → 15 → 30 → 40 → Game.
Ở 40-40: Phải thắng cách biệt hai điểm.
Trong set thông thường: Cần ít nhất 6 game và cách biệt hai game.
Tie-break tiêu chuẩn: Thường cần ít nhất 7 điểm và cách biệt hai điểm.
Khi xem một trận đấu trực tiếp, hãy nhìn bảng điểm theo ba tầng:
Số điểm trong game hiện tại.
Số game trong set hiện tại.
Số set mỗi bên đã thắng.
Sau vài trận và thường xuyên theo dõi tin tức thể thao mới nhất, hệ thống điểm tưởng như kỳ lạ này sẽ trở nên khá trực quan. Thậm chí, bạn có thể quen với chuỗi 15–30–40 đến mức quay sang thắc mắc tại sao các môn khác cứ nhất quyết dùng 1–2–3 cho đơn giản.
IX. Tổng kết
Cách tính điểm Tennis trở nên dễ hiểu khi người xem nắm rõ ba cấp độ chính gồm điểm, game và set. Trong game tiêu chuẩn, điểm lần lượt là Love, 15, 30 và 40; khi 40-40, người chơi cần tạo cách biệt hai điểm để thắng. Set thường đòi hỏi ít nhất sáu game và cách biệt hai game, còn tie-break có quy tắc riêng.
Nội dung được hostellingtoronto.com tổng hợp giúp người mới dễ dàng theo dõi trận đấu và hiểu chính xác diễn biến trên bảng điểm.
Nguồn: Sưu tầm
